Vorige aflevering | Search TidBITS | TidBITS Homepage | Volgende aflevering

TidBITS#486/21-Jun-99

Heb je een dooie disk? Data recovery expert John Christopher bekijkt Alsoft's DiskWarrior, dat unieke recovery-technieken gebruikt. Verder kijkt Matt Neuburg naar RichLink, een authoring environment en browser plug-in voor het maken van pop-up hypertext-links op Web pagina's. In het nieuws: deze week geeft Netscape Communicator versie 4.61 uit, en Apple geeft de ATI Video Software Update 1.0 vrij. Tot slot: TidBITS is volgende week met vakantie. Wij komen terug op 05-Jul-99.

Onderwerpen:

Copyright 1999 TidBITS Electronic Publishing. All rights reserved.
Information: <info@tidbits.com> Comments: <editors@tidbits.com>


Je kunt je gratis abonneren op de Nederlandse afleveringen van TidBITS door een (blanco) mailtje te sturen naar: tidbits-nl-on@tidbits.com. Je krijgt deze dan per e-mail toegestuurd.
Om je abonnement op te zeggen, kun je een mailtje sturen naar: tidbits-nl-off@tidbits.com.

De Nederlandse editie van TidBITS is een letterlijke vertaling van de oorspronkelijke Engelse versie. Daarom is het mogelijk dat een deel van de inhoud niet geldt in bepaalde landen buiten de USA.


Deze editie van TidBITS werd gedeeltelijk gesponsord door:


Dit nummer werd uit het Engels vertaald door:

Verder werkten mee:


MailBITS/21-Jun-99

Vertaling: [PEP].

Volgende week geen TidBITS --Elk jaar proberen wij een paar weken vrij te nemen, vooral als de zomer eraan komt hier in de Verenigde Staten. De volgende TidBITS komt pas weer uit op 5 juli '99. Maar de Updates naar onze website en de TidBITS Talk gaan in deze periode wel door. [JLC]

<http://www.tidbits.com/macnews.html>
<http://www.tidbits.com/search/talk.html>

ATI Video Update repareert Crashes -- Apple brengt de ATI Video Software Update 1.0 uit, dat de crash problemen corrigeert, die Power Macintosh, PowerBook, en iMac modellen met ATI RAGE graphics versnellers hadden. Deze update lost de systeem 'freeze' problemen op, die Macs met een processorsnelheid boven de 400 MHz met schermresolutie van 1280 bij 1024 pixels kenden, en ook met schermresoluties ingesteld op millioenen kleuren. Sommige toepassingen die crashten als er werd gescrolld zullen na deze update normaal functioneren. ATI Video Software Update 1.0 is een 1.2 MB download.[JLC]

<http://asu.info.apple.com/swupdates.nsf/artnum/n11475>

Sterkere Encryptie met Communicator 4.6.1 -- Netscape Communications presenteert versie 4.6.1 van Netscape Communicator. Toegevoegd zijn 56-bit DES-cijfers voor de V.S. en de export-versies, een update AOL Instant Messager en een aantal reparaties van bestaande bugs. In tegenstelling tot de eerdere voorlichting bevat de versie RealNetworks' RealPlayer 5.0 en niet RealPlayer G2; ook zit Apple's QuickTime browser plug-in er niet in. Voor de markt in de V.S. en Canada biedt deze versie ondersteuning voor 128-bit encryptie.(Zie "Netscape Communicator 4.6 beschikbaar" in TidBITS-481.) Volgens Netscape lost deze release niet de printproblemen op, die ontstonden met de 4.6-versie, omdat hiervoor een structurele verandering nodig is in het programma van het printing model. Netscape 4.6.1 vereist een Mac OS 7.6.1 of hoger op een PowerPC systeem.[JLC]

<http://home.netscape.com/download/>
<http://home.netscape.com/eng/mozilla/4.6/relnotes/mac-4.6.html>
<http://db.tidbits.com/getbits.acgi?tbart=05393>


Bestrijdt Corruptie met Alsoft's DiskWarrior

door John Christopher <datasavior@excite.com>. Vertaling: [JG], [JS] & [IdM].

Als je opgewonden gaat worden over een software applicatie zal het waarschijnlijk niet over een disk utility programma zijn. Er zijn eenvoudig te veel coole spelletjes, grafische applicaties, en boekhoudprogramma's vol met actie om je fantasie te prikkelen, vergeleken met een kleine selectie producten wiens functie voornamelijk is de zuiverheid van je harde schijf na te gaan - en, per slot van rekening, je kocht geen computer zuiver om de tijd te besteden om die te onderhouden. Niettegenstaande, schijf utilities helpen ervoor te zorgen dat je Macintosh loopt zoals bedoeld, en dat op z'n beurt maakt het mogelijk dat je meer tijd kunt doorbrengen met coole spelletjes te spelen, oogverblindende grafische ontwerpen te creëren, en zelfs je chequeboek af te sluiten.

Toen Alsoft DiskWarrior diverse maanden geleden uitbracht (zie "Alsoft's DiskWarrior Bestrijdt Schijfbeschadiging" in TidBITS-457), was ik benieuwd waarom iemand nog een schijf-utility programma zou willen ontwikkelen. Symantec had Norton Utilities bij de tijd gebracht tot versie 4, MicroMat bleef in het krakeel door directory repareer-routines aan z'n TechTool Pro product toe te voegen, en zelfs Apple had het zeer vereenvoudigde Disk First Aid opgepompt tot een forser gereedschap dat gratis verkrijgbaar is met het Mac OS.

<http://www.alsoft.com/DiskWarrior/>
<http://db.tidbits.com/getbits.acgi?tbart=05190>
<http://www.symantec.com/nu/fs_num4.html>
<http://www.micromat.com/micromat/TTP2/ttp2.html>

Nadat ik een paar maanden met DiskWarrior doorgebracht heb, begrijp ik nu het product en geloof ik er in. Hier is dus het verhaal.

Hier Komt de Krijgsman -- Zonder in de terminologie van HFS, HFS Plus, bestemmingsblokken, of andere laag-niveau schijftermen te duiken, houd ik ervan de fundamentele functies van het Mac OS bestand systeem te beschrijven als vergelijkbaar met de inhoudsopgave van een boek. Net zo als de inhoudsopgave aangeeft waar ieder hoofdstuk en pagina geplaatst zijn, volgen de directory-structuren van de Mac de locaties van je bestanden. Deze structuren zijn verdeeld in verscheidene stukken die vastleggen hoeveel blokken in gebruik zijn, het aantal fragmenten waarin een bestand verdeeld is, en tevens waar ieder brokstuk bewaard is. Deze structuren hebben boeiende namen zoals de Master Directory Block, de extents directory, en de altijd-populaire catalog b-tree. (Zie Geoff Duncan's "Alles Over Macintosh Extended Format (HFS Plus)" in TidBITS-414 voor meer bijzonderheden over hoe Macintosh schijven georganiseerd zijn en hoe HFS Plus volumes werken.)

<http://db.tidbits.com/getbits.acgi?tbart=04668>

De meeste schijf-utility's werken op dezelfde manier, door je harde schijf te scannen, de verschillende directory structuren te onderzoeken, en op z'n best raden naar wat gerepareerd moet worden. Als deze utility's proberen een probleem te repareren, schrijven ze permanente veranderingen op de directory van de schijf. Meestal repareren deze programma's welk probleem ze ook maarvinden, maar soms gebeuren er fouten, de programma's mis-identificeren een probleem, of repareren een probleem op zo'n manier dat het andere problemen creëert. In het ergste geval maken reparatiepogingen de schijf misschien ontoegankelijk, of knappen ze de directory op tot het punt waarop het helemaal leeg is en al je data schijnbaar verdwenen zijn!

Kom je Spelen? -- DiskWarrior heeft een andere aanpak dan andere commerciële schijfprogramma's. In plaats van een verzameling gespecialiseerde programma's en functies heeft DiskWarrior slechts twee basisfuncties: data terughalen en folder- en bestandsstructuren optimaliseren om de snelheid te verbeteren. DiskWarrior heeft de meest simplistische interface van alle schijfprogramma's die op de markt zijn - het heeft zelfs meerdere prijzen gewonnen van Apple Software Design Awards, onder andere voor de manier waarop het met gebruikers omgaat.

<http://db.tidbits.com/getbits.acgi?tbart=05402>

In plaats van een speurtocht door je data te starten op je harde schijf in een poging problemen te detecteren en te corrigeren, probeert DiskWarrior een compleet nieuwe folder- en bestandsstructuur voor je disk te maken, waarbij het elk fragment gegevens gebruikt dat het kan vinden over je schijf, je bestanden, en hoe ze ingedeeld zijn. Deze "holistische" manier om een schijf op te bouwen kan significant verschillende resultaten opleveren vergeleken met programma's die slechts schade proberen te herstellen, probleem voor probleem, terwijl het over je schijf heen wandelt. Als de resultaten van DiskWarrior's opnieuw opgebouwde structuur je bevallen, kan DiskWarrior de beschadigingen op je harde schijf vervangen; je kunt DiskWarrior ook gebruiken voor preventief onderhoud, waardoor je mappenindeling optimaal blijft en problemen geïdentificeerd worden voordat ze tot catastrofes kunnen uitgroeien.

Als je DiskWarrior opstart, krijg je één venster met een pop-up menu, waar je kan kiezen welke schijf of welk volume je opnieuw wilt opbouwen. Het venster toont ook informatie over het bestandssysteem van de schijf, waar de schijf op aangesloten is, en wat de status van de schijf is. Dat is zo'n beetje alles.

Nadat je de schijf gekozen hebt start DiskWarrior een proces van tien stappen waarin het een nieuwe indeling maakt, je mappen-structuur bekijkt en optimaliseert. Dit is een bijzonder snel proces: het programma nam ongeveer drie minuten de tijd om een behoorlijk beschadigde schijf van 4 GB door te lopen op de PowerPC 603e-kloon van StarMax, die ik voor het testen gebruikte. Als het bekijken van je schijf is afgelopen, komt DiskWarrior met een rapport waarin het problemen die het ontdekt heeft vermeldt. Op dit punt heeft DiskWarrior al een nieuwe structuur verzonnen, maar het heeft nog geen wijzigingen op je schijf weggeschreven. Als je van plan bent DiskWarrior te gebruiken in samenwerking met een ander hulpprogramma, is het belangrijk dat je DiskWarrior als eerste gebruikt, omdat je naar dit punt kan komen en het meeste nut van het programma kunt hebben zonder dat je ook maar iets op je harddisk wegschrijft.

Maar wacht even - hoe kan DiskWarrior je helpen zonder wijzigingen naar schijf te schrijven? De beste functie van DiskWarrior is de Preview, die je de schijf kan laten bekijken en de inhoud ervan laat benaderen zonder dat het de wijzigingen hoeft weg te schrijven. DiskWarrior doet dit door een soort virtuele schijf op je desktop te plaatsen die op slot zit, zodat je er niet zelf op kan schrijven. Je kan niet alleen de inhoud van je schijf bekijken, maar je kan zelfs de werking van de nieuwe structuur testen door programma's en bestanden op de schijf te openen. En niet te vergeten: je kan gegevens redden door ze te kopiëren naar een ander opslagmedium. In sommige gevallen heeft het geen zin door te gaan met DiskWarrior: kopieer eenvoudigweg de paar bestanden waar je niet zonder kan leven, en probeer daarna de schijf volledig te wissen.

Vlak voordat ik deze beschrijving opstuurde, stopte een van onze back-up servers ermee - het is een Power Mac G3 met Mac OS 8.5.1 en een disk array van 24 GB, bestaande uit vier 6 GB schijven met de SoftRaid software van Conley. De server had geen onmisbare data toen hij ermee stopte, dus voor de gein probeerden we de meest recente versies uit van Norton Utilities en Apple Schijf EHBO. Disk Doctor van Norton Utilities herkende de array niet, het zag slechts de individuele schijven op de SCSI-bus. Schijf-EHBO zag de array wel maar was niet in staat de flinke beschadigingen aan de indeling te herstellen.

<http://www.softraid.com/>

Toen probeerden we DiskWarrior. Het programma herkende dat de schijven samen gebruikt werden in een array. Na op de Rebuild-knop te hebben gedrukt en een paar minuten te hebben gewacht, bekeken we de nieuwe structuur - al onze bestanden waren terug. Het hele proces had ongeveer vijftien minuten gekost en DiskWarrior deed het perfect, waar de andere programma's faalden.

Optimaliseren van binnenuit -- De meeste disk-utility's bevatten een applicatie om je harde schijf te defragmenteren en om prestatieverbeteringen te bekomen. Deze programma's sporen de verschillende bestandsfragmenten op die over je harde schijf verspreid staan en hergroeperen ze in aaneensluitende blokken. Dit maakt programma's en bestanden sneller toegankelijk.

Ook hier slaat DiskWarrior een andere richting in. In plaats van de bestanden op je schijf te defragmenteren, optimaliseert het de directory van de schijf. Andere optimalisatieprogramma's defragmenteren de catalog b-tree- en extents-bestanden, maar DiskWarrior voert verbeteringen uit door de tree-structuur zelf te veranderen. Op een gezonde harde schijf laat je DiskWarrior eenvoudigweg de directorystructuur herbouwen, zoals je zou doen als je verloren gegane bestanden wou recupereren. Snelheidsmaniakken die naar zelfs de miniemste snelheidswinst snakken kunnen DiskWarrior zo al de moeite waard vinden.

Alleen directory-hulp -- DiskWarrior gaat er vanuit dat alle problemen die je met een drive hebt zich zullen manifesteren als fouten in de direcory-structuur van de drive - en meestal is dat een goede veronderstelling. Het crashen van software, stroomonderbrekingen en harde herstarten zijn veel voorkomende dingen in het leven van de meeste computergebruikers, en op hun beurt zijn ze de oorzaak van directory-beschadiging.

Door echter alleen te focussen op directory's besteedt DiskWarrior weinig aandacht aan de rest van je schijf. Als je schijf een boek zou zijn, dan controleerde, bevestigde en creëerde DiskWarrior een elegante nieuwe inhoudstafel. Maar DiskWarrior kan niet letter voor letter elke pagina doornemen op zoek naar een bepaalde zin. Gezien de levensduur en betrouwbaarheid van de huidige opslagmedia is de aanpak van DiskWarrior meestal prima. Als echter het datagedeelte van je schijf beschadigd is - misschien door foute media, een slecht afgesteld mechanisme, kapotte onderdelen of fysieke schade door een val of iets anders - dan kan DiskWarrior je probleem niet opsporen en herstellen. Fysieke schade komt meer voor bij 'removables' zoals Zip-schijfjes, maar het kan bij elk opslagmedium gebeuren. De inhoud van een schijf doorzoeken voor fragmenten van een document is zwaar werk, maar het is soms gemakkelijker dan het herschrijven van een thesis of het opnieuw bekomen van gegevens. Andere disk utility-pakketten bieden dit soort low-level gereedschap aan, en veel formatteerprogramma's en disk-optimalisatie-programma's kunnen oppervlakkige scans doen van harde schijven, op zoek naar sporen van fysieke schade. En denk eraan, ondanks de geruststellende claims van fabrikanten: de mislukkingsgraad van alle opslagmedia is 100 procent. Het is gewoon een kwestie van hoe snel de defecten optreden.

Het laatste woord -- DiskWarrior is een uitstekende utility als je geregeld crashes ondervindt, of als je onderhoud doet van Macs voor mensen met software problemen of gegevensverlies. De beste troeven van DiskWarrior zijn zijn preview functie, de snelheid van de rebuild feature en de eenvoud van zijn interface. DiskWarrior is een knap programma dat schijven kan herstellen waar anderen falen, en het verdient een plaats in je arsenaal van utility's.

DiskWarrior is elektronisch verkrijgbaar van Alsoft voor 70$, en op CD-ROM bij een veelheid aan verkopers. De DiskWarrior CD-ROM bevat systeemfolders met Mac OS 7.6.1, 8.1 en 8.5.1, en een slim goocheltruukje van de mensen bij Alsoft laat je toe om de CD-ROM als opstartschijf te gebruiken op ieder systeem dat opstarten vanaf een CD-ROM toelaat (dit gaat van ten minste de SE/30 helemaal tot de meest recente iMacs en blauw-en-witte Power Macintosh G3's). DiskWarrior vereist een systeem met een 68020 processor of beter (ook alle PowerPC-systemen) en Systeem 7.1. DiskWarrior heeft Mac OS 8.1 of hoger nodig om HFS-Plus-schijven herop te bouwen.


RichLink reikt naar Hypertext Rijkdom

door Matt Neuburg <matt@tidbits.com>. Vertaling: [MSH], [LmR], [MK] & [PEP].

Hypertext is een van de krachtigste ideeën uit het Informatietijdperk. Ted Nelson omschreef het als eerste en het kan verscheidene vormen aannemen, maar de essentie ervan is het idee dat een woord of frase in een document als toegang kan dienen naar een ander document. Gezien mijn obsessie met het vastleggen en opzoeken van informatie ben ik reeds lang gefascineerd door hypertext en in mijn TidBITS-recensies heb ik al een aantal hypertext-toepassingen beschreven..

<http://db.tidbits.com/getbits.acgi?tbart=00752>
<http://www.tidbits.com/tb-issues/tidbits-095.html>

Door het World Wide Web en de browsers daarop is het concept van hypertext gemeengoed geworden. Jammer genoeg kennen de hypertext toepassingen van de Webbrowsers zekere nadelen:

Sentius Corporation heeft een oplossing voor beide problemen. De oplossing bestaat uit twee delen.: een toepassing genaamd RichLink Author en een browser plug-in genaamd RichLink View.

<http://www.sentius.com/Sentius/English/>

Het maken van Rich Documents -- In RichLink Author begin je met een gestyleerd tekstdocument, dat bijvoorbeeld plaatjes kan bevatten zoals Simpeltekst. In een tweede paneel van het documentvenster kan je commentaren verbinden aan een bepaald woord. Dit document, dus de tekst plus het commentaar, kan je eindproduct zijn; het kan worden geopend, veranderd en gelezen en je kan het mensen laten lezen in hun eigen exemplaar van RichLink Author. Maar het eigenlijke doel van het document is dat het beschikbaar wordt via Internet en leesbaar is in een Web browser.

Om dit te kunnen doen gebruik je RichLink Author om een RLF-bestand aan te maken (je maakt dus een document aan dat eindigt op ".rlf", hetgeen geloof ik voor "RichLink file" staat); daarna maak je een HTML-pagina met daarin een <EMBED>-tag die linkt naar de RLF file. Een gebruiker kan nu de RLF zien door het HTML document te openen in een browser die de RichLink View plug-in heeft. De RLF kan worden gelezen in een browservenster als een scrolling tekstpagina met een aantal commando's onderaan zoals bij PDF, als je die ziet doorAdobe's PDFViewer plug-in. En hoe zit het met de commentaren? Dat is interessant. De commentaren zijn aanvankelijk onzichtbaar. Als de gebruiker de muis over een woord heenhaalt waar een commentaar aan vastzit, verandert de cursor om dit aan te geven. Als de gebruiker dan op zo'n woord klikt, verschijnt er een hiërarchisch contextueel menu. Dit menu toont het commentaar.

Dit simpele systeem, het gebruik van een hiërarchisch contextueel pop-up menu om de commentaren te tonen die aan een bepaald woord zijn gekoppeld, is vrij ingenieus. Omdat het apart verschijnt is het tijdelijk: de gebruiker verlaat het huidige document niet en het menu verdwijnt weer, zodra de muisknop weer wordt losgelaten. Omdat het een menu is, kan het veel verschillende commentaren tegelijkertijd bevatten maar daar het ook hiërarchisch gestructureerd is, ziet de gebruiker slechts een commentaar tegelijk. Bij voorbeeld, stel dat een woord drie commentaren heeft: een uitleg, een kritiek en een grap. Als de gebruiker op het woord klikt zou het kunnen zijn dat het pop-up menu alleen de drie onderdelen Uitleg, Kritiek, en Grap bevat; maar alledrie zijn ze hiërarchisch, zodat als de gebruiker de muis over Kritiek beweegt, de tekst van de kritiek-commentaar aan de rechterkant verschijnt.

Meer dan een commando in één categorie is mogelijk, dus als je bij voorbeeld de cursor over Kritiek beweegt, zou je een ander hiërarchisch menu kunnen krijgen met twee onderdelen, Post-Structuralist en Feminist, die ieder leiden naar een ander commentaar. Commentaarteksten kunnen worden gestyleerd, en er zijn een aantal speciale lettertypen in de plug-in gecorporeerd (zoals Japanse tekens en fonetische symbolen). Zelfs een enkel menu-onderdeel is scrollable dus een commentaartekst kan een redelijk lange alinea zijn, hoewel het makkelijker is als de commentaarteksten klein zijn. Een commentaartekst -in plaats van gewone tekst- kan een gewone browser-link zijn: je geeft de URL van een Web pagina, een plaatje enzovoorts en als de gebruiker op dat onderdeel klikt, laadt en toont de browser dit gewoon (en dus kunnen er zich meer links in een tekst bevinden). Een RichLink document kan -net als een DOCMaker-document- bestaan uit diverse secties; om hierdoor te navigeren is er een pop-up inhoudsopgave en zijn er pijltjestoetsen onderaan de frame.

<http://www.hsv.tis.net/~greenmtn/docm1.html>

Woordenboeken leveren de kracht -- Het wonderbaarlijke van RichLink is dat het gratis is - niet alleen de RichLink View plug-in, maar ook het RichLink Author programma om RLF's te maken. Waaraan wil Sentius dan zijn geld verdienen? Door de woordenboeken. Een veel voorkomende reden voor het annoteren van documenten is om een lezer te assisteren in een taal die hij niet volledig beheerst. Over het algemeen kan een dergelijke lezer wel de grote lijnen ontwaren maar zijn er een paar woorden die hij of zij gewoon niet kent. Met een RLF is er geen reden om je tijd te verdoen met het zoeken naar die woorden in een papieren woordenboek. Je klikt op het woord en de definitie verschijnt.

Omdat je nooit zeker kan weten welke woorden de lezer niet kent, zou je graag commentaarteksten willen geven bij ieder woord (of bij alles behalve de meest gewone woorden). Dit klinkt als een hoop werk, nietwaar? Maar dat is niet zo: het proces van het creëeren van deze commentaarteksten is volledig automatisch. Sentius levert de woordenboeken in een geheel eigen formaat; tot nu toe hebben ze het American Heritage-woordenboek voor het definiëren van Engelse woorden in het Engels, alsmede tweetalige woordenboeken voor het definiëren van Engelse woorden in het Nederlands, Frans, Duits, Italiaans, Japans en Spaans. Je zegt RichLink Author dat het het document moet annoteren met commentaarteksten gebaseerd op een of meer van deze woordenboeken en gaat vervolgens koffie halen. Als je terugkomt zijn de commentaarteksten, gebaseerd op de woordenboeken, aangemaakt.

Als simpel voorbeeld heb ik een web pagina gemaakt met een geïncorporeerd RLF. Om het te kunnen zien, moet de plug-in worden geïstalleerd voordat je je browser opstart. Het kan ook nodig zijn je browser een goeie scheut meer geheugen mee te geven, om vastlopers tegen te gaan. De pagina is een kopie van een van mijn echte TidBITS-artikelen van enkele jaren terug. Het hele idee is dat als bijvoorbeeld onze Franse vertalers tijdelijk verhinderd waren, wij de pagina's geannoteerd zouden kunnen verspreiden om zo de Franstalige lezers tegemoet te komen; dus zijn hier woord-definities gebruikt in Engels en Frans, zonder dat ik er extra moeite voor heb gedaan. Ik heb ook een een commentaartekst met de hand toegevoegd (aan de zin "a week" in de eerste regel) en een paar gewone hyperlinks (aan de woorden "University" en "Christchurch" in de eerste zin). Ik heb vijf minuten werk in dit ding gestoken. Natuurlijk heeft RichLink Author zelf langer door moeten werken om de op de woordenboeken gebaseerde commentaarteksten in te voegen.

<http://www.jetlink.net/~mattn/downloads/myantip.html>
<http://www.sentius.com/Sentius/English/RichLink/Software/rlv_downloads.html>
<http://www.sentius.com/Sentius/English/RichLink/Software/Author/author_download.html>

...wat er blinkt -- De interface van RichLink Author is knap, maar tegelijkertijd zo onhandig en zo vol onnodige verrassingen dat ze erin slaagt een eenvoudig idee moeilijk te maken. Ik heb voor het eerst kennis gemaakt met RichLink op de Macworld Expo van januari 1998, en ik vind het teleurstellend dat Sentius na al die tijd een versie op de markt brengt die zo weinig is uitontwikkeld. Je krijgt het gevoel dat het product niet of bijna niet is getest op bruikbaarheid.

Het is niet mogelijk een geheel leeg document aan te maken; in plaats daarvan krijgt elk nieuw document twee typen commentaar die met de hand moeten worden verwijderd voor je aan de slag kunt. Terwijl je commentaar aan het schrijven of bewerken bent, kun je met de tab-toets van commentaar naar commentaar springen, maar als je bij een commentaar bent aangekomen is dat nog niet zonder meer te bewerken (je kunt niet gaan typen of tekst erin plakken). Je moet eerst op Return drukken, wat verwarrend is en niet overeenkomt met de Macintosh conventies. Je kunt je werk niet bewaren door zelf een optie uit het menu te kiezen; RichLink Author bewaart elke verandering voortdurend in de achtergrond, waardoor je moeilijk tot experimenteren komt.

Hoewel de woordenboeken enorm groot zijn kunnen ze niet direct vanaf de CD worden gelezen; dat betekent dat je behoorlijk veel ruimte op je harde schijf beschikbaar moet hebben. Je kunt wel door de woordenboeken bladeren, maar er is geen menu-optie waarmee je dat kunt doen; in plaats daarvan moet je eerst uit het Window-menu (!) de optie Startup Screen kiezen, en daarna op een button klikken in het dialoogvenster dat dan verschijnt. Om aan te geven dat commentaar uit een woordenboek moet worden gehaald, moet je steeds twee verschillende dialoogvensters langs, waar je al snel redelijk gestoord van wordt.

De installatieprocedure is er zo een waar je voortdurend onaangenaam wordt verrast door onverwachte en soms ongewenste gebeurtenissen. Zonder waarschuwing worden verschillende bitmap fonts geïnstalleerd, zonder dat daarbij rekening wordt gehouden met een font-management systeem (zoals Suitcase of Font Reserve) dat wellicht in gebruik is; een van deze fonts veroorzaakt een conflict met een letter die je misschien al hebt (Mishawaka, van Eudora). RichLink maakt voor het importeren van bestanden gebruik van XTND, dus wordt een Claris Translators map vol met filters geïnstalleerd in je Claris map, ongeacht welke filters al in je eigen Claris map aanwezig zijn. Het heeft me enkele uren gekost de rommel weer op te ruimen.

Ook de documentatie is niet erg goed. De handleiding slaagt erin om in een luttele 60 bladzijden een helder concept te verstoppen achter onbegrijpelijk jargon; als ik al niet had geweten wat RichLink doet en hoe ik het programma moet gebruiken, zou ik het nooit uit de handleiding hebben kunnen afleiden. De documentatie is beschikbaar in gedrukte vorm, maar ook als PDF èn als RLF die je in je browser kunt bekijken. Deze RLF is helaas alleen niet zo'n goede reclame voor RichLink, want de interne links tussen de hoofdstukken werken niet. Klaarblijkelijk is het onderdeel kapot waarmee je tussen secties binnen een document springt.

Er is een online hands-on tutorial, die in het begin onbegrijpelijk is. Nergens wordt aangegeven wat het doel is van de tutorial-bestanden; het zijn BBEdit-bestanden, maar ze zijn gek genoeg getooid met het ikoon van Apple Guide, dus je moet zelf maar uitzoeken wat het eigenlijk zijn, gokken hoe de volgorde is gedacht en verzinnen dat je ze in een browser moet openen. De tutorial is pas volledig als je behalve deze documenten ook nog twee LeesMij-bestandjes met belangrijke detailinfo en valkuilen bestudeert, plus verschillende voorbeeldbestanden. Het is allemaal heel verwarrend en frustrerend.

De tutorial voldoet goed genoeg als hands-on gids en helpt je inderdaad op weg met het gebruik van RichLink. Maar hij leunt wel zwaar -meer dan nodig- op JavaScript. Al bij de eerste stap (het openen van een tekstbestand) bevroor mijn computer, blijkbaar vanwege RichLink's ongelukkige wijze van installeren van XTND. Toen ik eindelijk een manier had gevonden om dit vastlopen te voorkomen zorgde het uitvoeren van de eerste handeling ervoor dat de tutorial in mijn browser vervangen werd door een ander document. Dat maakte het wel moeilijk om door te gaan met de tutorial. Er zitten een paar storende spelfouten in, zowel in de handleiding als in het programma zelf. Bovendien zijn er echte fouten aan te wijzen; zo denkt de tutorial bijvoorbeeld dat het vergrootglas een "zoomfunctie" heeft (het betekent "zoeken").

Verbroken verbindingen -- RichLink berust op een briljant idee, en het is fantastisch dat RichLink Author gratis is, maar ik maak me zorgen over al deze onvolkomenheden. Ik geloof niet dat Sentius zijn eigen kattenvoer niet eet, met andere woorden, dat ze RichLink niet intensief zouden gebruiken. Misschien zijn ze door gewenning ongevoelig geworden voor de problemen, of misschien zijn ze niet genoeg gemotiveerd om ze op te lossen, omdat er tenslotte geen gebruikers op de fabriekspoort kunnen komen kloppen om hun geld terug te eisen. Maar een goed product zou moeten tonen dat er aandacht is besteed aan het detail, zou moeilijke dingen makkelijker moeten maken, en zou moeten uitstralen dat het je computer niet zal laten crashen en ook je data met rust zal laten. RichLink Author doet dat allemaal niet helemaal. Maar misschien is het idee in zichzelf zo krachtig dat het de gebruikers niets kan schelen hoe het is uitgevoerd.

Voor RichLink heb je een Power Macintosh onder System 7.5.5 of hoger nodig, en tevens QuickTime 3.0 of hoger. Volgens de handleiding heb je tenminste 6 MB vrij RAM-geheugen nodig, maar omdat RichLink Author het liefste verkeert in de ontzagwekkende ruimte van 39,506 KB (38.5 MB) RAM (en nog veel meer als je gebruik maakt van de woordenboeken), lijkt deze claim weinig realistisch. De prijs van de commerciële versie (inclusief woordenboeken) begint bij $500.


Niet-winstgevende en niet-commerciële publicaties en Websites mogen artikels overnemen of een HTML link maken als de bron duidelijk en volledig vermeld wordt. Anderen gelieve ons te contacteren. We garanderen de precisie van de artikels niet. Caveat lector. Publicatie-, product- en firmanamen kunnen gedeponeerde merken zijn van hun ondernemingen.

Vorige aflevering | Search TidBITS | TidBITS Homepage | Volgende aflevering